آسیب‌شناسی زبان پارسیِ امروز

همه‌ی ما نیک بر این باوریم که امروزه زبان شیرین پارسی، این میراث گران‌قدر هزاران ساله، سخت در خطر است. با این باور این پرسش پیش می‌آید که برای برای زبان مادری و در جایگاه خویش‌کاری خود، چه باید بکنیم؟

ادامه مطلب...

به انگلیسی‌دانی خود فخر می‌فروشیم، اما هنوز فارسی نمی‌دانیم

مدیر بخش آموزش زبان فارسی فرهنگستان ادب فارسی گفت: گمان می‌کنیم زبان فارسی، زبان مادری است پس نیازی به فراگیری آن نداریم؛ بنابراین سعی می‌کنیم زبان انگلیسی را بیاموزیم حال آنکه فارسی را هنوز خوب نمی‌دانیم.

ادامه مطلب...

فارسی، زبانی در اندازه‌های جهانی

این موضوع را شاید از پنج و شش سده پیش دریافته‌اند که جهان به یک زبان دوم نیاز دارد که مردمان همگی آن را یاد گیرند و کسانی که زبان مادری‌شان یکی نیست به دست‌یاری این زبان با هم گفت‌وگو کنند..

ادامه مطلب...

نگاهی به تمثیل «پروانه و شمع» در اشعار عطار

مکتوب حاضر، مقاله‌ای درباره معنی تمثیل عرفانی «پروانه و شمع» در سخنان فرید‌الدین عطار است. نویسندگانی چون ابوطالب مکی و ابوحامد غزالی به داستان پروانه و سوختن او در آتش از دیدگاه اخلاقی نگاه می‌کردند. پروانه از نظر ایشان عاشق نیست، بلکه موجودی است که از روی جهالت و طمع خود را به آتش می‌زند...

ادامه مطلب...

زبان فردوسی و زبان ما

جهان کرده‌ام ازسخن چون بهشت            از این بیش تخم سخن کس نکشت‏
بسی رنج بردم بدین سال سی            عجم زنده کردم بدین پارسی‏

ادامه مطلب...

واژگان فارسی ابن سینا و تأثیر آنها در ادبیات

از آغاز قرن سوم هجری، شعر فارسی که زبان دل و ترجمان احساسات است، ظاهر شد و رو به تکامل گذاشت؛ ولی نثر فارسی قریب یک قرن بعد نشأت یافت و به تدریج به سوی کمال شتافت. نخست آثار ادبی و تاریخی و جغرافیایی و دینی به زبان پارسی به رشته تحریر در آمد، چنان که شاهنامه ابومنصوری که مقدمه آن به جا مانده مولف به سال 346 ق، و کتاب گرشاسب تألیف ابوالموید بلخی معاصر نوح بن منصور (365- 387 ق)، و ترجمه و اقتباس از تاریخ طبری توسط محمد بن ابی الفضل محمد بن عبدالله بلعمی (متوفی 363 ق) در تاریخ؛ و عجایب البلدان تألیف ابوالموید مذکور، و حدود العالم من المشرق الی المغرب (مولف به سال 372 قمری) در جغرافی، و رساله در عقاید حنفیان تألیف حکیم ابوالقاسم سمرقندی (متوفی به سال 343 ق) و ترجمه و اقتباس از تفسیر طبری توسط گروهی از علمای ماوراء النهر در عهد منصور بن نوح بن نصر (350- 365 ق)، و تفسیر قرآن موجود در کتابخانه دانشگاه کمبریج (انگلستان) در زمره کتب دینی به شمار است....

ادامه مطلب...

واژه‌هایی تازه از زبان قدیم مردم ارّان و شروان و آذربایجان

زبان قدیم مردم آذربایجان یکی از گویشهای شمال غربی ایران بوده که پهلوی و گاه آذری نامیده می‌شده است. از این زبان جز رسالۀ روحی انارجانی و بعضی اشعار که فهلویات نامیده می‌شده و برخی واژه‌های پراکنده چیز دیگری در دست نیست...

ادامه مطلب...