امثال و حکم فارسی - توپش پر است!

امتیاز کاربران

ستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعال
 

 

برگرفته از روزنامه اطلاعات

محمدرضا سهرابی‌نژاد

اصطلاح «توپش پُر است» امروزه روز هم بر زبان مردم کوچه و بازار جاری می‌شود. و آن وقتی است که می‌خواهند کسی را از شر و گزند فردی عصبانی مطلع و دور کنند.

در این هنگام به او می‌گویند: پیش فلانی نرو، توپش پر است! یعنی عصبانی است و ممکن است با تو درگیر شود. یا به فردی عصبی می‌گویند: چی شده، توپت پُره؟! ... و از این قبیل حرف‌ها.

این اصطلاح، مولود زمانی است که سلاح توپ وارد ارتش ایران شد.

عملکرد این توپ‌ها چنین بود که در لوله آن گلوله می‌گذاشتند و آن را پر از باروت می‌کردند و طنابش را که مثل ماشه تفنگ عمل می‌کرد، به دست توپچی می‌دادند و توپچی با آتش کردن توپ و کشیدن طناب، توپ را (که صدای مهیب و اثر ویرانگری داشت) شلیک می‌کرد.

این توپ و توپ‌بازی، بیشتر در جنگ‌ها صورت می‌گرفت که توپچی عصبانی بود و نزدیک شدن به توپ، خطرناک. در این وقت می‌گفتند: نزدیکش نشو توپش پر است! یعنی خطرناک است.

بعدها، یعنی در زمان صلح، وقت افطار و اذان سحر، آغاز سال نو و جشن‌ها و اعیاد ملی ـ مذهبی هم توپ شلیک می‌کردند. در روزگار ما نیز در مراسم استقبال دولت‌ها به افتخار ورود مهمان یا مهمانان عالی‌قدر ـ مثلاً ـ 21 تیر توپ شلیک می‌شود. پس «توپش پر است» یعنی که او عصبانی و خطرناک است، باید به او نزدیک نشد!